Στις 20 Ιανουαρίου 2025, ο Πρόεδρος Τραμπ υπέγραψε εκτελεστικό διάταγμα με το οποίο κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης σε εθνικό επίπεδο για την ενέργεια. Η κίνηση στοχεύει στην επιτάχυνση της ανάπτυξης ορυκτών καυσίμων και στην εξάλειψη των ρυθμιστικών φραγμών που επιβραδύνουν τα έργα ενεργειακής υποδομής.
Οι υποστηρικτές ισχυρίζονται ότι αυτή η κίνηση ενισχύει τις εξαγωγές ενέργειας των ΗΠΑ και δημιουργεί θέσεις εργασίας στις βιομηχανίες πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα. Ωστόσο, οι επικριτές υποστηρίζουν ότι η απόφαση δίνει προτεραιότητα στα ορυκτά καύσιμα έναντι των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και υπονομεύει την προστασία του περιβάλλοντος.
Οι νέοι δασμοί αυξάνουν το κόστος των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας
Η κυβέρνηση εφάρμοσε επίσης δασμό 25% στον εισαγόμενο χάλυβα και το αλουμίνιο για να προστατεύσει τους εγχώριους παραγωγούς. Ενώ η πολιτική στοχεύει να τονώσει την αμερικανική μεταποίηση, έχει αυξήσει κάποιο κόστος για τις βιομηχανίες που βασίζονται σε αυτά τα μέταλλα, συμπεριλαμβανομένου του τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Για παράδειγμα, οι κατασκευαστές ανεμογεννητριών και ηλιακών πάνελ αντιμετωπίζουν τώρα υψηλότερα έξοδα υλικών, τα οποία θα μπορούσαν να επιβραδύνουν την επέκταση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Το μείζον ερώτημα που τίθεται είναι αν θα μπορούσαν οι δασμοί μετάλλων να σηματοδοτήσουν ένα ακόμη πλήγμα για τις επενδύσεις μετάβασης στην καθαρή ενέργεια στις ΗΠΑ, καθώς οι υποδομές ανανεώσιμων πηγών ενέργειας – συμπεριλαμβανομένων των ανεμογεννητριών, της ηλιακής ενέργειας, της υδροηλεκτρικής ενέργειας και της αποθήκευσης ενέργειας – βασίζονται σε αυτά τα μέταλλα.
Κίνδυνος πληθωρισμού
Ορισμένοι ειδικοί υποστηρίζουν ότι ο νέος γύρος δασμών του Τραμπ θα μπορούσε να προκαλέσει έναν ευρύτερο εμπορικό πόλεμο, ωθώντας τις τιμές γενικότερα ανοδικά, με την Capitol Economics να εκτιμά ότι ο ετήσιος ρυθμός του πληθωρισμού στις ΗΠΑ θα μπορούσε να αυξηθεί από 2,9% έως και 4%.
Πράγματι, ο Tancrede Fulop, ανώτερος αναλυτής μετοχών της Morningstar, είπε στο Net Zero Investor ότι οι δασμοί είναι πιθανό να ανεβάσουν τον πληθωρισμό, καθώς οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας θα πρέπει να αυξηθούν για να αντισταθμίσουν το υψηλότερο κόστος κατασκευής.
«Εάν το υψηλότερο κατασκευαστικό κόστος που προκύπτει από τους δασμούς δεν αντισταθμίζεται από υψηλότερες τιμές Συμφωνιών Αγοράς Ισχύος (PPA), τότε ναι, αυτοί οι δασμοί θα μπορούσαν να επηρεάσουν τις επενδυτικές ροές στην υποδομή ανανεώσιμων πηγών ενέργειας των ΗΠΑ», είπε ο Fulop.
Ωστόσο, ο πληθωρισμός είναι ο εχθρός των εταιρειών καθαρής ενέργεια, καθώς επιβραδύνει τις μειώσεις των επιτοκίων ή ακόμα και οδηγεί σε υψηλότερα επιτόκια, βλάπτοντας τις επενδύσεις σε υποδομές ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Η ολλανδική εταιρεία διαχείρισης περιουσιακών στοιχείων Robeco, περιόρισε την έκθεσή της στις υποδομές καθαρής ενέργειας των ΗΠΑ και ανακατανεμήθηκε στην Ευρώπη μετά την εκλογή Τραμπ.
Ο νούμερο ένα λόγος για την ανακατανομή είναι ο αυξημένος κίνδυνος πληθωρισμού υπό τον Τραμπ.
«Η ατζέντα υπέρ της ανάπτυξης, προστατευτισμού και απορρύθμισης της κυβέρνησης Τραμπ είναι πιθανό να αυξήσει τον πληθωρισμό και να διατηρήσει τα επιτόκια υψηλότερα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα», δήλωσε ο Chris Berkouwer, διαχειριστής χαρτοφυλακίου στη Robeco, στο Net Zero Investor .
Ωστόσο, σε αντίθεση με τη Robeco, δεν είναι όλοι οι επενδυτές τόσο ειλικρινείς σχετικά με το πόσο θα τους κάνει ο Τραμπ να επανεξετάσουν τις εκθέσεις τους σε καθαρές υποδομές. Η εταιρεία ιδιωτικών μετοχών KKR και ο ολλανδικός πάροχος συντάξεων APG είπαν στο Net Zero Investor ότι το Trump 2.0 δεν θα κάνει άμεση διαφορά στη στρατηγική τους σκέψη σχετικά με τις καθαρές κατανομές υποδομών στις ΗΠΑ ή την Ευρώπη.
Ανησυχίες για την εφοδιαστική αλυσίδα
Παράλληλα με το άγχος του κινδύνου πληθωρισμού, ορισμένοι έχουν εκφράσει ανησυχίες για το πώς οι δασμοί του Τραμπ θα επηρεάσουν την αλυσίδα εφοδιασμού για εξαρτήματα υποδομής ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
«Σε πολλές περιπτώσεις, οι αλυσίδες εφοδιασμού για εξοπλισμό ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στις ΗΠΑ έχουν ήδη στραφεί σε πρώτες ύλες που παράγονται στις ΗΠΑ – όπως ο χάλυβας – για να πληρούν τις προϋποθέσεις για πρόσθετα κίνητρα βάσει του νόμου για τη μείωση του πληθωρισμού (IRA)», δηλώνει ο Brett Castelli, αναλυτής μετοχών στη Morningstar,.
Η αισιόδοξη νότα
Ωστόσο, ο Tom Atkinson, διαχειριστής χαρτοφυλακίου στην AXA IM, σημειώνει ότι οι προοπτικές καθαρής ενέργειας παραμένουν θετικές παρά τους δασμούς του Τραμπ και την αντιπράσινη ατζέντα.
Το κύριο σημείο του είναι ότι η αυξανόμενη ζήτηση ενέργειας στις ΗΠΑ θα συνεχίσει να οδηγεί την ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Επί του παρόντος, το ενεργειακό μείγμα των ΗΠΑ είναι διαφοροποιημένο, με το 40% της δυναμικότητας να προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (συμπεριλαμβανομένων των πυρηνικών). Ωστόσο, το 15% της δυναμικότητας ηλεκτρικής ενέργειας παραμένει από άνθρακα, το οποίο αναμφίβολα θα μειωθεί τα επόμενα χρόνια λόγω των δυσμενών οικονομικών του και του πλήθους των δεσμεύσεων για την απαλλαγή από τις εκπομπές άνθρακα μεταξύ των επιχειρήσεων κοινής ωφέλειας, εξήγησε.
«Μέχρι πρόσφατα, η αλλαγή καυσίμου οδηγούσε στην ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Ωστόσο, βρισκόμαστε τώρα σε μια εποχή αύξησης της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας, που καθοδηγείται από τα κέντρα δεδομένων, την εγχώρια επανεκβιομηχάνιση και την ηλεκτροδότηση. Αυτή η αυξανόμενη ζήτηση υπογραμμίζει αυτό που πιστεύουμε ότι είναι μια μακροπρόθεσμη τάση, με πιθανές επενδυτικές ευκαιρίες σε όλο το φάσμα, από εταιρείες ενέργειας έως εκείνες που εμπλέκονται στην αλυσίδα εφοδιασμού», εξήγησε.
Το τέλος του ταξιδιού
Είναι επίσης σημαντικό να σημειωθεί ότι ο Τραμπ δεν μπορεί να είναι υποψήφιος για επανεκλογή το 2028, επομένως αυτές οι πολιτικές αντιπροσωπεύουν μόνο τέσσερα χρόνια στο μεγάλο σχέδιο των πραγμάτων. Ωστόσο, αυτό είναι περίπου το ένα πέμπτο του χρόνου στο εθνικό ταξίδι των ΗΠΑ για την επίτευξη καθαρών μηδενικών εκπομπών έως το 2050, με ορισμένες πολιτικές να έχουν δυνητικά μόνιμες επιπτώσεις.